Creatieve entertainment voor peuters en kleuters

Dit deel is speciaal ontworpen voor de allerkleinsten. Hier kunnen ze inzicht verwerven in vriendschappen; door samen kleuren, knutselen en eenvoudige opdrachten doen die passen bij hun leeftijd en motorische ontwikkeling. 

Daarbij druk ik een stempel in het verhaal, dat 'Tom de kat' niet bijt naar zijn vriendjes, niet slaat en niet schopt. Vrienden maken plezier. EN voor mij mogen kinderen wel eens niet akkoord gaan met elkaar. We wijzen op hun gedrag dat elkaar pijn doen niet past. 

Spelfiche: Leeftijd 3-6 jaar

Locatie: Binnen

Naam activiteit: ‘Vrolijke vrienden’

Aantal kinderen: 20 a 30 kinderen

Duur van de activiteit

20 minuten (Lied en verhaal 15 a 20 minuten) + 20 minuten (Kunstactiviteit, eigen sjaal versieren 15 a 20 minuten) +  40minuten  (Muzikale pak 30 a 40 minuten) = 80 minuten 

Na alle activiteiten indien vroeger klaar kan je de tekeningen laten inkleuren 

1. Het vriendenverhaal

Het lied zelf, maar dan zonder de strofen

2. De vriendensjaal als knutselactiviteit

(maximum 14 euro + stof rest 3,5 euro)

3. De muzikale pak

Zo maak je het pak

Stap 1: Maak een kern

• Neem bijvoorbeeld piekniken zonder suikertjes als kern
• Dit wordt het middelpunt van het pak.

Stap 2: Schrijf de opdrachten

• Schrijf elke opdracht op een apart briefje.
• Nummeren is niet nodig, maar mag wel. Is handig je opdrachten op te volgen en vervolgens het materiaal al klaar te leggen die je nodig hebt.

Stap 3: Eerste laag

• Wikkel een blad krantenpapier rond de kern.
• Kleef vast met een klein stukje tape.
• Leg nu het briefje van opdracht 12 op deze laag. = de laatste opdracht 

Stap 4: Volgende lagen

• Wikkel opnieuw een laag krantenpapier rond het pak.
• Leg daarop opdracht 11. = de voorlaatste opdracht
• Herhaal dit tot alle 12 opdrachten in het pak zitten en eindigt met opdracht 1.

Stap 5: Laatste laag

• Wikkel nog enkele lagen krantenpapier rond het geheel zodat de opdrachten niet zichtbaar zijn.
• Kleef alles stevig vast.

Tijdens het spel

1. De kinderen zitten in een kring.
2. Zet de muziek op.
3. Het pak gaat van kind naar kind.
4. Wanneer de muziek stopt, houdt het kind met het pak het vast.
5. Het kind verwijdert één laag papier.
6. De gevonden opdracht wordt uitgevoerd.
7. Daarna start de muziek opnieuw.

Tips voor kleuters

• Gebruik grote letters.
• Lees de opdracht voor als de kinderen nog niet kunnen lezen.
• Zorg dat de opdrachten kort en duidelijk zijn.
• kinderen die zich niet kunnen gedragen naast elkaar, verplaats je.
• wees duidelijk: "Neem 1 blaadje en scheur dit blaadje af."

Opdracht muzikale pak - Benodigdheden:

·         Touw, kussen, bal, 2 knuffelberen

·         Pakje (voorbereid met krantenpapier), muziek, papiermand

DIT ZIJN DE OPDRACHTEN/ 

Nr 1 Kies een vriendje en loop samen rond buiten de cirkel met een knuffelbeer in je armen.

Nr 2 Kies een vriendje. Jij mag een hondje nadoen en je vriendje een kat

Nr 3 "Kies 5 vriendjes. Maak twee groepjes en doe een zachte touwtrekwedstrijd."

Nr 4 Wanneer een vriendje verdriet heeft, zal je die troosten. Geef een knuffel aan je vriend.

Nr 5 Kies een vriendje om samen 10 keer te springen. Wij tellen allemaal mee.

Nr 6 Geef een handje aan een vriendje in de kring.

Nr 7 Je mag een vriendje kiezen. Je mag de bal gooien naar je vriendje buiten de kring, je vriendje mag het teruggooien. Dat doe je nog eens naar een ander vriendje, en dat ander vriendje gooit ook de bal terug.

Nr 8 Neem een vriendje, wandel achteruit rond de cirkel

Nr 9 Jij gaat naar 7 vriendjes een oogje trek doen. Lukt dat?

Nr 10 Kies een vriendje, je mag vragen welk kleur hij graag ziet. Dan vertel jij welk kleur jij graag ziet

Nr 11 Jij mag nu even om het hoekje staan wachten. Een vriend zal op een kussen gaan zitten. Dan mag jij gaan raden wie dit is.

Nr 12 Dit is de laatste opdracht. Nu mag jij een dansje uitvoeren met een vriendje. Wie wordt het?

Maak een muzieklijst aan met Spotify bij voorkeur. Deze muziek wordt ook gebruikt op de achtergrond tijdens het knutselen van de sjaal

4. Kleurprenten 

De tekeningen om in te kleuren zie je bij de eerste opdracht, bij het vrienden verhaal. terwijl de kinderen kleuren kun je alles opruimen. 

5. Herhalen Lied

"‘Vrolijke Vrienden’ wordt nog eens samen ingeoefend. Terwijl de kinderen zingen, toon je hoe ze hun armen in elkaar haken en zachtjes van links naar rechts wiegen. Door samen muziek te maken en deze verbondenheid te ervaren, bouwen ze vriendschap op. Dit gezellige samenzijn stimuleert de aanmaak van endorfines, waardoor de kinderen gemakkelijker lachen, zich blij voelen en met plezier deelnemen."

VEEL PLEZIER! 

Aanleiding + ervaringgebied

Kinderen maken wel eens ruzie, maar vriendschappen bieden veel kansen om samen te groeien en positieve sociale vaardigheden te ontwikkelen. Met behulp van gitaarmuziek en een verhaal wil ik het belang van vriendschap op een speelse manier onder de aandacht brengen. Aansluitend versieren de kinderen een sjaal als symbool van verbondenheid. Daarna spelen ze een muzikaal spel met opdrachten rond vriendschap. Door deze activiteiten worden sociaal gedrag, samenwerken en vriendschapsvaardigheden op een positieve manier gestimuleerd.

Mens en Maatschappij

De kinderen ontdekken hoe ze op een positieve manier met anderen kunnen omgaan. Door het verhaal, het lied, het samen versieren van een sjaal en het muzikale spel rond vriendschap ervaren ze verbondenheid, leren ze samenwerken, rekening houden met elkaar en vriendschappelijk gedrag tonen. Ze oefenen sociale vaardigheden zoals luisteren, helpen, delen, wachten op hun beurt en elkaar aanmoedigen.

Andere ervaringsgebieden die ook aan bod komen

• Muzische expressie: zingen, muziek beleven, creatief werken met textielverf.
• Lichaam en Beweging: bewegen tijdens het muzikale pak en de opdrachten.
• Taalontwikkeling: luisteren naar de uitleg tussen de muziek door, gesprekken voeren over vriendschap en gevoelens.

Ervaringsgebied: Mens en Maatschappij (hoofdervaringsgebied)

Door middel van muziek, een verhaal in de muziek, creatieve expressie en een bewegingsspel ontdekken de kinderen het belang van vriendschap. Ze oefenen sociale vaardigheden zoals samenwerken, elkaar helpen, luisteren naar elkaar, respect tonen en positief omgaan met leeftijdsgenoten. Daarnaast komen ook de ervaringsgebieden Muzische Expressie, Lichaam en Beweging en Taalontwikkeling aan bod.

Spelgebied

Voor deze activiteit hoort het hoofdzakelijk bij het spelgebied "samenspel en sociaal spel".

Waarom?

• De kinderen leren vriendjes kiezen.
• Ze oefenen samenwerken en rekening houden met elkaar.
• Ze troosten, helpen en communiceren met elkaar.
• Ze ervaren groepsverbondenheid binnen de Vriendschapsclub De Brug.

Daarnaast komen ook andere spelgebieden aan bod:

1. Sociaal spel (hoofdzakelijk)

• Vrienden kiezen.
• Samen opdrachten uitvoeren.
• Elkaar helpen en troosten.
• Samen plezier maken.

2. Bewegingsspel

• Rond de cirkel lopen.
• Springen.
• Touwtrekken.
• Achteruit wandelen.
• Dansen met een vriendje.
• Bal werpen en vangen.

3. Creatief of beeldend spel

• De (driehoek) sjaals versieren.
• Tekenen van symbolen zoals hartjes, sterren en bloemen.
• Eigen ideeën vormgeven.

4. Muzikaal spel

• Liedje "Vrolijke vrienden" zingen.
• Begeleiding met gitaar of ukelele.
• Muzikale pak spelen.

5. Taalspel tijdens het versieren van de sjaal

• Praten over gevoelens en vriendschap.
• Vertellen wat op de sjaal getekend werd.
• Gesprekken voeren met vriendjes.

6. Fijne motoriek:

·         Figuren kleuren met stift op de sjaal

·         Diamantjes kleven op de sjaal

Kort samengevat - Spelgebied:
Sociaal spel (hoofdzakelijk), aangevuld met bewegingsspel, creatief spel, muzikaal spel, taalspel en fijne motoriek.

Dat sluit mooi aan bij je ervaringsgebied Mens en Maatschappij, omdat de nadruk ligt op vriendschap, verbondenheid en sociale vaardigheden.

A. Creatieve entertainment voor peuters en kleuters

Dit deel is speciaal ontworpen voor de allerkleinsten. Hier kunnen ze kleuren, knutselen en eenvoudige opdrachten doen die passen bij hun leeftijd en motorische ontwikkeling.

B. Het Bladspel voor alle schoolgaande kinderen

Het bladspel is bedoeld voor kinderen van het lager onderwijs. Het spel is actiever, uitdagender en sluit beter aan bij hun sterkere spieren, grotere uithouding en snellere reactievermogen.

Aanpassing voor kleuters

Het bladspel is ook geschikt voor kleuters, maar dan in een aangepaste vorm. Ze lopen trager, hebben meer begeleiding nodig en spelen meestal in duo’s, zodat het spel veilig en haalbaar blijft voor hun motorische ontwikkeling.

Dit zijn de tekeningen. Gebruik grote bladen en schrijf de tekst op de achterzijde. Wanneer je vertelt over de kleuren van de blaadjes, toon je telkens één kleur aan de kinderen — blad per blad, kleur per kleur — zodat het verhaal zichtbaar wordt terwijl je spreekt.

Zo ontstaat een levend, tastbaar moment waarin beeld en verhaal elkaar versterken. Je kunt ze ook inschilderen. 

Na het verhaal, lied en spel, kun je de kinderen laten kleuren

2. Het herfstlied 

Het herfst spel - Het bladmannetje en het sneeuwmannetje

3. Het blaadjes spel

Het herfst spel - Het bladmannetje en het sneeuwmannetje

Moeilijkheidsgraad per leeftijd

⭐ Peuters en kleuters

• Ze lopen per twee, hand in hand.

• Wanneer ze hun handjes loslaten, mag jij hen aantikken.

• Ze moeten dan hun blaadjes afgeven en opnieuw blaadjes gaan rapen.

• Zo leren ze samenwerken én de juiste kleur in het juiste bakje leggen.

⭐ 1ste tot 3de leerjaar

• De kinderen mogen alleen lopen.

• Ze brengen zo snel mogelijk blaadjes naar de juiste bakjes.

  Extra speluitleg: leidsters en veiligheid

  Afhankelijk van de breedte van de speelruimte heb je meer kinderleidsters nodig die helpen om blaadjes af te pakken. Oudere kinderen kunnen namelijk veel sneller lopen dan kleuters; hun spieren zijn sterker ontwikkeld en ze bewegen vlotter door de ruimte.

  Daarom is het belangrijk dat er voldoende leidsters staan tussen de twee speelzones, zodat het spel veilig blijft én het sneeuwmannetje‑effect goed werkt.

⭐ 4de tot 6de leerjaar

• Verdeel de klas in vijf groepen, één kleur per groep.

• Wie het snelst alle blaadjes van zijn kleur heeft verzameld, wint het spel
  

  Extra spelregel: vrijwilligers als sneeuwmannetje

  Omdat een groep kinderen niet altijd netjes deelbaar is door vijf, kun je vrijwilligers uit de klas vragen om mee te spelen als sneeuwmannetje. Zo blijft het spel eerlijk en leuk, en krijgt elke kleurgroep voldoende uitdaging.

  Daarnaast hangt het aantal leidsters af van de breedte van de speelruimte. Hoe groter de ruimte, hoe meer leidsters je nodig hebt om blaadjes af te pakken. Oudere kinderen kunnen namelijk veel sneller lopen dan kleuters; hun spieren zijn sterker ontwikkeld en ze bewegen vlotter door het spelgebied.

  Daarom is het belangrijk dat er voldoende sneeuwmannetjes en leidsters aanwezig zijn om het spel veilig, dynamisch en spannend te houden.

  Herkenbaarheid van het sneeuwmannetje

  Laat de sneeuwmannetjes bijvoorbeeld witte sjaals, mutsen op petten dragen. Zo zijn ze duidelijk herkenbaar voor alle kinderen, zowel tijdens het lopen als bij het afpakken van blaadjes. Dit verhoogt de veiligheid én het spelplezier, omdat kinderen meteen weten wie ze moeten ontwijken.

Creatieve opdracht voor oudere kinderen

Oudere kinderen willen vaak iets meer uitdaging of eigen inbreng. Daarom kun je hen een grotere, gezamenlijke tekenopdracht geven:

• Neem een lange rol papier, zoals een rol behangpapier.

• Laat iedereen zijn eigen boom tekenen — groot, klein, krom, fantasievol… alles mag.

• Moedig hen aan om typische herfstdieren erbij te tekenen: eekhoorns, egels, vogels, muisjes… dieren die verzamelen in de herfst en zich voorbereiden op de winter.

Zo ontstaat er een prachtige herfststrook, een kunstwerk dat de hele klas samen maakt.

5. Herhalen liedje

Het herfst spel - Het bladmannetje en het sneeuwmannetje

Herfst‑spel (verhaal + lied + bewegingsspel + kleuractiviteit) raakt meerdere ervaringsgebieden tegelijk. Het is een rijk, gelaagd spel — en dat maakt het pedagogisch sterk. Hieronder duid ik precies welke ervaringsgebieden aan bod komen, gebaseerd op wat ik heb gemaakt én op de inhoud van mijn documenten.

Dit spel ligt in het spelgebied Bewegingsspel, met sterke elementen van fantasie‑ en rollenspel, ontdekkingsspel en samenspel.

1. Motorisch ervaringsgebied (groot en klein)

Dit is het sterkste ervaringsgebied in jouw spel.

Grove motoriek

• Kinderen lopen heen en weer tussen blaadjeshoop en kleur‑bakjes.

• Ze ontwijken het sneeuwmannetje.

• Ze bewegen op het lied: wiegen, draaien, armen openen als wind.

Fijne motoriek

• Blaadjes vastnemen, sorteren, in bakjes leggen.

• Kleuren van de tekeningen na het spel.

➡️ Dit ervaringsgebied is duidelijk aanwezig en vormt de basis van het spel.

2. Creatief‑expressief ervaringsgebied

Dit komt sterk naar voren door:

• Het verhaal van het bladmannetje en winterman (verbeelding, symboliek).

• Het lied met gebaren en herfstfantasie.

• De tekeningen die kinderen mogen inkleuren.

• Het spel waarin kinderen zich kunnen inleven in rollen (bladmannetje, sneeuwmannetje).

➡️ Dit ervaringsgebied is zeer prominent, zeker door jouw profetische, verhalende stijl.

3. Cognitief ervaringsgebied

Kinderen oefenen:

• Kleurherkenning (geel, rood, groen, bruin, oranje).

• Sorteren: juiste kleur in juiste bakje.

• Regels volgen: handjes vasthouden, ontwijken, opnieuw blaadjes rapen.

• Oorzaak‑gevolg: “Als ik loslaat, word ik getikt.”

➡️ Dit ervaringsgebied is duidelijk aanwezig, vooral bij kleuters en lagere school.

4. Sociaal‑emotioneel ervaringsgebied

Heel sterk aanwezig door:

• Samenwerken (per twee lopen, handjes vasthouden).

• Omgaan met frustratie (blaadjes worden afgepakt).

• Spanning en plezier (sneeuwmannetje vs. bladmannetje).

• Veiligheid en herkenbaarheid (witte sjaals/mutsen voor sneeuwmannetjes).

• Groepsgevoel (lied samen zingen, spel samen spelen).

➡️ Dit ervaringsgebied is essentieel in jouw spel.

5. Taal & communicatie

Dit ervaringsgebied komt naar voren door:

• Het verhaal dat je vertelt (luisteren, begrijpen).

• Het lied (woordenschat, ritme, herhaling).

• De kleurwoorden die je benoemt bij kinderen.

• De spelregels die kinderen begrijpen en toepassen.

➡️ Dit ervaringsgebied is aanwezig, vooral bij jongere kinderen.